रसुवा बाढी : टेम्पो चालकको सूचनाले २८ तीर्थयात्रीले जोगाएका थिए ज्यान
काठमाडौं । भारत विशाखापट्टनम डीएलडीए अध्यक्ष गाडु वेङ्कटप्पासहित तीर्थयात्रीहरूको एक समूहले नेपालमा आएको विनाशकारी बाढीबाट झिनो अन्तरले ज्यान जोगाएको छ ।
घटनाअघि भएका लगातारका ढिलाइ र समयमै गराइएको जानकारीका कारण उनीहरू उक्त विपत्तिबाट जोगिन सफल भएका हुन् ।
वेङ्कटप्पाका भाइ गरुडप्पाल नायडुका अनुसार कैलाश मानसरोवर यात्राका लागि निजी ट्राभल अपरेटरमार्फत २८ जना तीर्थयात्रीको समूह अगस्ट २४ मा भागलपुर विमानस्थलबाट प्रस्थान गरेको थियो। समूहमा उनीहरूको परिवारका आठ जना सदस्य पनि थिए।
एएनआईसँग कुरा गर्दै नायडुले समूह काठमाडौं पुगेपछि भिसा प्राप्त गर्न ढिलाइ भएका कारण तीन दिन त्यहीँ बस्नुपरेको बताए। भिसा प्राप्त भएपछि उनीहरू मानसरोवरतर्फको यात्रामा निस्किएका थिए।
उनले भने, ‘बाटोमा उनीहरू शौचालय प्रयोग गर्न र चिया पिउन रोकिएका थिए, जसका कारण केही समय ढिलो भयो। उनीहरूको गाडी चीनको सीमास्थित पुलबाट करिब ५० देखि १०० मिटर मात्र टाढा पुगेको बेला अचानक ठूलो शक्तिका साथ पहिरो खस्यो।’
नायडुका अनुसार विपरीत दिशाबाट आइरहेका एक टेम्पो चालकले उनीहरूलाई सचेत गराएका थिए। त्यसपछि बस चालकले तत्कालै गाडीलाई अग्लो स्थानतर्फ लगे र यात्रुहरूलाई सुरक्षित स्थानमा पुर्याए।
उनले भने, ‘घटना भएको लगत्तै उनीहरू सम्पर्कविहीनजस्तै भएका थिए। घटनाबाट केही सम्हालिएपछि मेरो भाइले हामीलाई फोन गरेर आफूहरू सुरक्षित क्षेत्रमा रहेको र सबैजना ठीक रहेको जानकारी दिए।’
उनका अनुसार तीर्थयात्रीहरूले आफ्नै आँखाअगाडि अन्य तीनवटा बस बाढीले बगाएको देखेका थिए र ती बसमा रहेका यात्रुहरूको अझैसम्म खोजी हुन सकेको छैन।
नायडुले भने, ‘ती मानिसहरू अझै फेला परेका छैनन्। हामी सबैजना सुरक्षित अवस्थामा फेला परून् भन्ने हार्दिक आशा गर्दछौँ।’
उनले परिवारका आठ जना सदस्य हाल काठमाडौंमा सुरक्षित रहेको र ट्राभल अपरेटरले उनीहरूको हेरचाह गरिरहेको बताए। उनीहरू शुक्रबार राति अबेर घर फर्किने अपेक्षा गरिएको छ।
घटनापछि परिवारमा उत्पन्न चिन्ताको क्षण सम्झँदै नायडुले विपत्तिबारे समाचारहरू हेरेपछि परिवार निकै चिन्तित भएको बताए।
उनले भने, ‘उनीहरूले आफ्नै अगाडि मानिसहरूलाई बाढीले बगाएको देखेका कारण निकै त्रसित भएका थिए। सुरुमा उनीहरू बोल्नसमेत डराएका थिए। साँझसम्ममा उनीहरू सम्हालिए र घटनाबारे विस्तृत जानकारी दिए ।’
नायडुले थपे, ‘हामी त्यहाँ अलपत्र परेका सबैजना सुरक्षित रूपमा आफ्नो घर पुगून् भन्ने आशा गर्छौँ। उनीहरू आज राति १० बजेपछि घर आइपुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।’
यसैबीच, नेपाल प्रहरीले शुक्रबार हिमाली देशमा बाढीको जोखिम रहेको र त्रिशूली क्षेत्रबाट मानिसहरूलाई सुरक्षित स्थानमा सारिरहेको छ। प्रहरीका अनुसार बुधबार आएको विनाशकारी भोटेकोशी बाढीमा मृत्यु हुनेको संख्या ४७५ पुगेको छ ।
चिनियाँ राष्ट्रपतिले नेपाललाई पठाए शोक सन्देश
काठमाडौं । चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङले शुक्रबार नेपालका राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेललाई हालै नेपालमा भएको पहिरो विपद्प्रति शोक सन्देश पठाएका छन्।
आफ्नो सन्देशमा सीले चीन र नेपालबीचको केरुङ–रसुवा सीमा नाकामा हालै गएको भीषण पहिरोमा ठूलो मानवीय क्षति हुनुका साथै मानिसहरू बेपत्ता भएको र सम्पत्तिमा क्षति पुगेको उल्लेख गरेका छन्।
चिनियाँ सरकार र जनताका तर्फबाट सीले मृतकहरूप्रति गहिरो समवेदना तथा शोकसन्तप्त परिवार, घाइते र विपद् प्रभावित क्षेत्रका मानिसहरूप्रति हार्दिक सहानुभूति व्यक्त गरेका छन्।
सीले चीनले बेपत्ता व्यक्तिहरूको खोजी तथा उद्धार, प्रभावित मानिसहरूको स्थानान्तरण तथा पुनःस्थापना, घाइतेहरूको तत्काल उपचार, मानवीय क्षति न्यूनीकरण र थप विपद् हुन नदिन हरसम्भव प्रयास गरिरहेको बताएका छन्।
चीन र नेपाल हिमाल र नदीद्वारा जोडिएका तथा साझा भविष्य भएका मुलुक रहेको उल्लेख गर्दै सीले नेपालका उद्धार प्रयासमा सक्रिय रूपमा सहयोग गर्न र आफ्नो क्षमताले भ्याएसम्म आवश्यक सहयोग तथा समर्थन उपलब्ध गराउन चीन तयार रहेको बताएका छन्।
दुवै देशका जनताले मिलेर विपद्लाई पार गर्दै यथाशीघ्र आफ्नो घर पुनर्निर्माण गर्न सक्ने विश्वास पनि सीले व्यक्त गरेका छन्।
सोही दिन चिनियाँ प्रधानमन्त्री ली छ्याङले पनि नेपालका प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहलाई शोक सन्देश पठाएका छन्।
रसुवा बाढी : बेपत्ता ताप्लेजुङका ३ जना सम्पर्कमा, २ अझै बेपत्ता
ताप्लेजुङ । त्रिशूली र भोटेकोशीसहितका नदीहरूमा आएको बाढीका कारण सम्पर्कविहीन भएका ताप्लेजुङका पाँच जनामध्ये तीन जना परिवारको सम्पर्कमा आएका छन् भने दुई जना अझै बेपत्ता छन् ।
रसुवास्थित जलविद्युत आयोजनामा कार्यरत आठराई त्रिवेणी गाउँपालिका–१, निघुरादिनका पासाङतेञ्जी शेर्पा, ङिमासाङ्गे शेर्पा र पासाङ शेर्पा शुक्रबार बिहान ३ बजे परिवारको सम्पर्कमा आएका हुन् । उनीहरू सकुशल सम्पर्कमा आइसकेको आठराई त्रिवेणी गाउँ कार्यपालिका सदस्य शान्ता गुरुङले जानकारी दिइन् ।
बाढीपछि सम्पर्कविहीन भएका अन्य दुई जना भने शुक्रबार बिहानसम्म पनि परिवारको सम्पर्कमा आउन सकेका छैनन् । नुवाकोटस्थित त्रिशूली–३ ‘बी’ जलविद्युत परियोजनामा कार्यरत पाथीभरा याङवरक गाउँपालिका–२, थेचम्बुका भीष्म चापागाईँ र फुङलिङ नगरपालिका–९, हाङदेवाका दुर्गा भट्टराई (दिवस) सम्पर्कविहीन रहेका हुन् ।
सम्पर्कविहीन रहेका दुवै जनाको खोजी तथा सम्पर्कको प्रयास भइरहेको परिवारजनले जनाएका छन् ।
रसुवा–भोटेकोशी बाढी अपडेट : मृतकको संख्या ४६९ पुग्यो, २८ प्रहरी अझै सम्पर्कविहीन
काठमाडौं । रसुवाको भोटेकोशी तथा आसपासका नदीहरूमा आएको भीषण बाढीका कारण हालसम्म ४६९ जनाको शव फेला परेको छ । नेपाल प्रहरीद्वारा जारी पछिल्लो अद्यावधिक विवरणअनुसार विपद्मा परेर २८ जना प्रहरी कर्मचारी अझै सम्पर्कविहीन रहेका छन् ।
बाढी प्रभावित क्षेत्रहरूमा खोजी तथा उद्धारका लागि ४ हजार ३४८ जना प्रहरी जनशक्ति परिचालन गरिएको छ। हालसम्म १ हजार ५४५ जनाको उद्धार तथा घाइतेहरूको व्यवस्थापन गरिएको छ भने काठमाडौँ उपत्यकाका विभिन्न अस्पतालहरूमा उपचाररत तथा डिस्चार्ज हुने घाइतेको संख्या ८४ पुगेको छ ।
प्रहरीका अनुसार फेला परेका शवहरूमध्ये सबैभन्दा धेरै चितवनमा १७८ जना, नवलपरासी (पूर्व) मा ११० जना, गोरखामा ४४ जना, नुवाकोटमा ३७ जना, धादिङमा ३३ जना, तनहुँमा २८ जना, नवलपरासी (पश्चिम) मा २७ जना र रसुवामा १२ जना रहेका छन् ।
यस्तै, बाढी प्रभावित विभिन्न जिल्लाहरूबाट हालसम्म कुल १ हजार ५४५ जना घाइते तथा नागरिकहरूको उद्धार गरिएको छ । जसमा नुवाकोटबाट ८९८ जना, रसुवाबाट ६४४ जना र धादिङबाट ३ जनाको उद्धार गरिएको छ । उद्धार गरिएकामध्ये काठमाडौँ उपत्यकाका विभिन्न अस्पतालहरूमा उपचाररत तथा डिस्चार्ज हुने घाइतेको संख्या ८४ पुगेको छ ।
बाढी प्रभावित क्षेत्रहरूमा खोजी, उद्धार तथा राहत व्यवस्थापनका लागि हालसम्म ४ हजार ३४८ जना प्रहरी जनशक्ति परिचालन गरिएको छ भने बेपत्ताहरूको खोजी कार्य तीव्र रूपमा जारी रहेको छ ।
भोटेकोशी बाढी : पाँच जलविद्युत आयोजनाका २०० भन्दा बढी व्यक्ति सम्पर्कविहीन
काठमाडौं । भोटेकोशीमा आएको बाढीका कारण रसुवाका विभिन्न जलविद्युत आयोजनामा कार्यरत २०० भन्दा बढी व्यक्ति सम्पर्कविहीन भएका छन् । बाढीपछि आयोजनास्थलमा रहेका कर्मचारी तथा कामदारको उद्धारमा कठिनाइ भएको छ भने कतिपय स्थानमा हेलिकोप्टरमार्फत उद्धारको तयारी भइरहेको छ ।
निर्माणाधीन २१६ मेगावाटको माथिल्लो त्रिशूली–१ जलविद्युत आयोजनामा कार्यरत एन्ड्रिज हाइड्रोका ७६ जना सम्पर्कविहीन भएका छन् । उनीहरूमध्ये करिब आधा नेपाली र आधा विदेशी रहेको बताइएको छ । आयोजनाको प्रवद्र्धक नेपाल वाटर एण्ड इनर्जी डेभलपमेन्ट कम्पनीका ११ जना तथा परामर्शदाता जेड कन्सल्ट र लामा जेभियर्स जेभीका ७ जना पनि सम्पर्कविहीन भएको सूचना प्राप्त भएको छ ।
उक्त आयोजनाको हेडवक्र्स क्षेत्रमा १२ जना तथा विद्युतगृह क्षेत्रमा २०० भन्दा बढी व्यक्ति उद्धारको पर्खाइमा रहेको बताइएको छ । आयोजना स्थलबाट पहिलो चरणको उद्धार भएको खबर आए पनि त्यसको आधिकारिक पुष्टि हुन बाँकी छ ।
१११ मेगावाटको रसुवागढी जलविद्युत आयोजनामा कार्यरत ५१ जना सम्पर्कविहीन छन् । तिमुरेमा रहेका तीन जनाले अग्लो स्थानमा पुगेर ज्यान जोगाएको बताइएको छ । उनीहरूसँग समेत सञ्चार सम्पर्क स्थापित हुन नसकेको जनाइएको छ ।
त्यस्तै, ५ मेगावाटको मैलुङ खोला जलविद्युत आयोजनाको विद्युतगृहमा कार्यरत आठ जना कर्मचारी बुधबारदेखि नै सम्पर्कविहीन छन् । उनीहरूको अवस्था बुझ्न हेलिकोप्टर व्यवस्थापन गरी स्थलगत अवलोकन गर्ने प्रयास भइरहेको छ ।
१२० मेगावाटको रसुवा भोटेकोशी जलविद्युत आयोजनामा सिभिल कन्ट्र्याक्टर सिनो हाइड्रोका दुई जना सम्पर्कविहीन भएका छन् । अन्य पाँच जना नजिकैको गाउँमा शरण लिएर बसेका छन् । उनीहरूमध्ये तीन जना चिनियाँ र दुई जना नेपाली रहेको तथा उद्धारको पर्खाइमा रहेको बताइएको छ । उनीहरूको उद्धारका लागि हेलिकोप्टर पठाउने तयारी भइरहेको छ ।
यसैगरी, २० मेगावाटको लाङटाङ खोला जलविद्युत आयोजनामा बुधबार सुरुङमा थुनिएपछि सम्पर्कविहीन भएका ६० जनासँग अहिलेसम्म सम्पर्क स्थापित हुन सकेको छैन । सम्पर्कविहीन हुनेमा २५ जना स्टाफ र ३५ जना कामदार छन् । उनीहरूको अवस्था अझै अज्ञात रहेको छ ।
लाङटाङ खोला आयोजनास्थलमा विकासकर्ता कम्पनीका प्रतिनिधिहरू पुगेर उद्धारको प्रयास अघि बढाए पनि हालसम्म हेलिकोप्टरको व्यवस्था हुन नसकेको बताइएको छ ।
बाढीका कारण सडक तथा सञ्चार सम्पर्क अवरुद्ध हुँदा प्रभावित आयोजनामा उद्धार कार्य थप चुनौतीपूर्ण बनेको छ ।
नागढुङ्गा–मुग्लिङसहित देशभरका मुख्य राजमार्ग ठप्प, जोखिम कायमै
काठमाडौं । अविरल वर्षा र बाढीपहिरोको उच्च जोखिमका कारण काठमाडौं उपत्यका जोड्ने मुख्य सडक खण्डसहित देशभरका प्रमुख राजमार्गहरू प्रभावित भएका छन् । प्रहरी प्रधान कार्यालय तथा ट्राफिक प्रहरीले बिहीबार बिहान अद्यावधिक विवरण सार्वजनिक गर्दै विभिन्न सडक खण्डहरू पूर्ण तथा आंशिक रूपमा बन्द गरिएको जनाएको छ ।
विशेषगरी काठमाडौँलाई तराई र पश्चिम नेपालसँग जोड्ने लाइफलाइन मानिने नागढुङ्गा–मुग्लिङ सडक खण्डमा बाढीको उच्च जोखिम रहेकाले सवारी आवागमन पूर्ण रूपमा रोकिएको छ ।
यस्तै, बाढीपहिरो जोखिमयुक्त पहाडी सडकहरूमा दुर्घटना हुन नदिन प्रशासनले बीपी राजमार्ग, कान्तिलोकपथ र टोखा–छहरे खण्डमा रातको समयमा सवारी सञ्चालन गर्न रोक लगाएको छ ।
नागढुङ्गा–मुग्लिङ सडक खण्ड बाढीको सम्भावित जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै नागढुङ्गादेखि मुग्लिङसम्मको सडकमा दुवैतर्फबाट सवारी आवागमनमा पूर्ण रोक लगाइएको छ । बीपी राजमार्ग पनि सवारी सञ्चालनमा रोक लगाइएको छ । सम्भावित बाढी र जोखिमका कारण खुर्कोट–नेपालथोक–कटुन्जेबेँसी सडक खण्डमा अर्को सूचना नआएसम्म सवारी सञ्चालनमा रोक लगाइएको हो । उक्त सडक खण्ड मौसम र सडकको अवस्था हेरेर मात्र सवारी चल्न दिइने बताइएको छ ।
हेटौँडा–ठिङ्गन–बागमती हुँदै ललितपुर जोड्ने कान्तिलोकपथमा पहिरोको जोखिमका कारण साँझ ५ बजेदेखि बिहान ५ बजेसम्म (रातको समयमा) सवारी साधन सञ्चालन गर्न निषेध गरिएको छ ।
रसुवा (त्रिशुली–मैलुङ–स्याफ्रुबेँसी खण्ड) अन्तर्गतको उत्तरगया गाउँपालिका–५ खाल्टेस्थित सडक बाढीका कारण पूर्ण रूपमा अवरुद्ध बनेको छ । यो सडक खण्ड लामो समय अवरुद्ध रहने जनाइएको छ । साथै जिल्लाका अन्य मुख्य राजमार्गहरू पनि पूर्ण बन्द छन् ।
शिवपुरी गाउँपालिका–८ घट्टेखोला क्षेत्रमा जोखिम रहेकाले राति १० बजेदेखि बिहान ५ बजेसम्म सवारी साधन चलाउन रोक लगाइएको छ । नुवाकोटका मुख्य राजमार्गहरूमा पनि अवरोध कायमै छ ।
यस्तै, ईलाम नगरपालिका–९ राजदुवालीस्थित झापा–ताप्लेजुङ सडक खण्ड पूर्ण रूपमा अवरुद्ध भएको छ । यस सडक खण्डमा यात्राका लागि वैकल्पिक बाटो प्रयोग गर्न ट्राफिक प्रहरीले अनुरोध गरेको छ ।
प्रहरी प्रशासनले बाढीपहिरोको जोखिम कायमै रहेकाले अत्यावश्यक कामबाहेक लामो दूरी र रातको समयमा यात्रा नगर्न तथा सम्बन्धित प्रहरी कार्यालय वा ट्राफिक कन्ट्रोलको सम्पर्कमा रहेर मात्र यात्रा तय गर्न सर्वसाधारणलाई अपिल गरेको छ ।
रसुवा बाढी अपडेट : हालसम्म १६२ जनाको शव फेला, २८ प्रहरी अझै सम्पर्कविहीन
काठमाडौं । रसुवामा आएको भीषण बाढीका कारण प्रभावित विभिन्न जिल्लाहरूबाट हालसम्म १६२ जनाको शव फेला परेको छ । आज विहान करिब ५ बजेसम्मको प्राप्त विवरण अनुसार बाढी प्रभावित क्षेत्र तथा नदी तटीय क्षेत्रहरूबाट ती शवहरू फेला परेका हुन् ।
बाढीका कारण हालसम्म ४१ जना घाइतेको विभिन्न अस्पतालहरूमा उपचार भइरहेको छ भने उद्धार तथा खोजी कार्यका लागि ३ हजार ३१८ जना प्रहरी कर्मचारी परिचालन गरिएको छ ।
हालसम्म फेला परेका शवहरुमा चितवनबाट ६४ जना, धादिङबाट २७, नवलपरासी (पूर्व) बाट २६ जना, गोरखाबाट २० जना, नुवाकोटबाट १२ जना, तनहुँबाट ९ जना, रसुवाबाट २ जना र नवलपरासी (पश्चिम)बाट २ जनाको शव फेला परेको नेपाल प्रहरीले जनाएको छ ।
प्रहरीका अनुसार बाढी प्रभावित रसुवा जिल्लाका विभिन्न प्रहरी चौकी तथा इकाइहरूमा कार्यरत कुल ६४ जना प्रहरीमध्ये ३६ जना सम्पर्कमा आएका छन् भने २८ जना अझै सम्पर्कविहीन रहेका छन् ।
इलाका प्रहरी कार्यालय, टिमुरेमा कार्यरत २३ मध्ये १३ जना सम्पर्कमा आएका छन् । यस्तै प्रहरी चौकी, रसुवागढीमा कार्यरत ९ मध्ये १ जना मात्र सम्पर्कमा आएका छन् । प्रहरी चौकी, स्यापुर्बेँसीमा कार्यरत ८ मध्ये ५ जना मात्र सम्पर्कमा आएका छन् ।
यस्तै, अस्थायी प्रहरी पोस्ट, मैलुङमा कार्यरत ८ मध्ये ३ जना सम्पर्क छन् भने प्रहरी चौकी, बेत्रावतीमा कार्यरत १० मध्ये ९ जना सम्पर्कमा छन् । प्रहरी चौकी, हाकुमा कार्यरत ६ मध्ये ५ जना सम्पर्कमा रहेको प्रहरीले जनाएको छ ।
प्रहरीका अनुसार उद्धार गरिएका ४१ घाइतेहरूको काठमाडौँ तथा नुवाकोटका विभिन्न अस्पतालहरूमा उपचार भइरहेको छ । जसमध्ये त्रिवि शिक्षण अस्पताल (टीचिङ) २० जना, त्रिशुली अस्पताल ९ जना, राष्ट्रिय ट्रमा सेन्टर ४ जना, वीर अस्पताल ३ जना, नर्भिक अस्पताल ३ जना, वीरेन्द्र सैनिक अस्पताल १ जना, ग्रिन सिटी अस्पताल १ जनाको उपचार भइरहेको छ ।
बाढी प्रभावित क्षेत्रमा बेपत्ता भएकाहरूको खोजी तथा उद्धार कार्य तीव्र रूपमा जारी रहेको छ ।
रसुवाको भोटेकोशीमा आएको बाढी नारायणीको देवघाट पुग्यो, उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह
काठमाडौं । रसुवा भोटेकोशीमा आएको बाढी नारायणी नदीको देवघाट पुगेको छ। बाढी बढ्दो क्रममा रहेकाले नदी छेउछाउका बस्ती तथा बजार क्षेत्रमा उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
बाढी पूर्वानुमान महाशाखाले आज भदौ १० गते दिउँसो ३ः२० बजे सूचना जारी गर्दै भोटेकोशीमा आएको बाढी नारायणी नदी हुँदै देवघाट पुगेको जनाएको हो।
महाशाखाका अनुसार बाढीको सतह अझै बढ्दो क्रममा रहेकाले नारायणी नदीको आसपासका बस्ती तथा बजार क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई विशेष सतर्कता अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
महाशाखाले नदी छेउछाउका बासिन्दालाई सुरक्षित स्थानमा रहन तथा सम्भावित जोखिमबाट जोगिन आवश्यक सावधानी अपनाउन अनुरोध गरेको छ।
बाढी साढे ३ बजे देवघाट आइपुग्ने अनुमान
काठमाडौं । चितवन–देवघाट बाढी मापन केन्द्रमा पानीको सतह बढेर करिब ८ मिटर पुग्न सक्ने प्रारम्भिक अनुमान गरिएको छ।
नेपाल बाढी सूचनाका अनुसार देवघाटमा हाल पानीको सतह ४.७६ मिटर रहेको छ। भोटेकोशीमा आएको बाढीको बहाव करिब दिउँसो ३ः३० बजे देवघाट क्षेत्रमा आइपुग्ने अनुमान गरिएको छ।
प्रारम्भिक आकलनअनुसार बाढी आएपछि देवघाटमा पानीको सतह करिब ३ मिटरले बढ्न सक्ने र करिब ८ मिटर पुग्न सक्ने जनाइएको छ। उक्त बाढी २–३ वर्षको पुनरावृत्ति अवधिको हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ।
हालको आकलनअनुसार चितवन र नवलपरासी क्षेत्रमा ठूलो डुबानको सम्भावना कम रहेको जनाइएको छ। यद्यपि अर्को सूचना जारी नभएसम्म नदी आसपासका बस्ती तथा बजार क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई सतर्क रहन र सुरक्षित अग्लो स्थानमा बस्न आग्रह गरिएको छ।
भोटेकोशी बाढी धादिङको गल्छी पुग्यो, उद्धारका लागि तीन हेलिकप्टर परिचालन
काठमाडौं । रसुवाबाट प्रवेश गरेको ठूलो बाढी धादिङको गल्छीसम्म आइपुगेको राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणले जनाएको छ । प्राधिकरणका उपसचिव, प्रवक्ता तथा सूचना अधिकारी शान्ति महतका अनुसार बाढी नेपाल प्रवेश गरेको करिब आधा घण्टापछि गल्छीसम्म पुगेको जानकारी प्राप्त भएको हो ।
महतका अनुसार बाढीका कारण नेपाल टेलिकम (एनटीसी) र एनसेलका टावरमा क्षति पुगेकाले सञ्चार सम्पर्क प्रभावित भएको छ । दुवै दूरसञ्चार कम्पनीसँग समन्वय गरी टावर मर्मतको काम भइरहेको उनले जानकारी दिइन् ।
बाढीबाट भएको मानवीय तथा भौतिक क्षतिको यकिन विवरण भने अझै प्राप्त हुन सकेको छैन । केही स्थानमा उद्धार आवश्यक परेको जानकारी आएपछि नेपाली सेनाका तीनवटा हेलिकप्टर तत्काल परिचालन गरिएको महतले बताइन् । स्वास्थ्यकर्मीसहितको हेलिकप्टरसमेत प्रभावित क्षेत्रमा पुगेको उनले जानकारी दिइन् ।
‘क्षतिको विस्तृत विवरण आइसकेको छैन। एक–दुईवटा घटनामा उद्धार गर्नुपर्ने जानकारी आएपछि हेलिकप्टर तत्काल पठाएका छौँ,’ महतले भनिन् ।
प्राधिकरणले प्रारम्भिक रूपमा बाढी हिमपग्लाइका कारण आएको हुनसक्ने अनुमान गरेको छ । महतका अनुसार नदी केही समयअघि हिमपहिरोका कारण थुनिएको र थुनिएको नदी अचानक खुलेपछि ठूलो बाढी आएको प्रारम्भिक जानकारी प्राप्त भएको हो ।
यद्यपि बाढीको वास्तविक कारणबारे आधिकारिक पुष्टि हुन बाँकी रहेको उनले स्पष्ट पारिन् ।
उनका अनुसार बाढी नेपालमा बिहान ८ः४० बजे प्रवेश गरेको थियो भने प्राधिकरणले रसुवाबाट करिब बिहान ९ बजे घटनाबारे जानकारी प्राप्त गरेको थियो ।
महतले सीमापारबाट आउने यस्ता विपद्का घटनाबारे पूर्वसूचना प्राप्त गर्न चीनसँग थप समन्वय आवश्यक रहेको बताइन् । नदीको माथिल्लो भाग चीनतर्फ रहेकाले नेपालमा बाढी प्रवेश गरेपछि मात्रै जानकारी प्राप्त हुने अवस्था रहेको उनको भनाइ छ ।
यस्ता घटना बढ्दै गएकाले नेपाल र चीनबीच समझदारीपत्र (एमओयू) गरी सीमा–पार विपद् सूचना तथा पूर्वसूचना प्रणालीलाई प्रभावकारी बनाउनुपर्ने आवश्यकता देखिएको उनले बताइन् ।
बाढीको अवस्थाबारे छलफल गर्न प्रधानमन्त्रीको अध्यक्षतामा राष्ट्रिय परिषद्को बैठक बसिरहेको महतले जानकारी दिइन् । यसअघि गृहमन्त्रीको अध्यक्षतामा कमान्ड पोस्टको बैठक सम्पन्न भइसकेको छ ।
उनका अनुसार नीतिगत तथा ठूलो निर्णय आवश्यक पर्ने अवस्था आएमा राष्ट्रिय परिषद्बाट निर्णय हुनेछ । अहिले भने स्थानीय प्रशासन, स्थानीय तह तथा गैरसरकारी संस्थालगायतका निकायलाई उद्धार तथा राहतका लागि परिचालन गरिएको छ ।
त्यस्तै, निजी क्षेत्र, हेलिकप्टर कम्पनी तथा राफ्टिङ एसोसिएसनसँग भएका सम्झौताअनुसार उनीहरूलाई अन्यत्र परिचालन नगरी आवश्यकताअनुसार विपद् प्रभावित क्षेत्रमा परिचालन गर्ने तयारी गरिएको छ ।
प्राधिकरणले प्रभावित क्षेत्रमा खोज तथा उद्धारलाई प्राथमिकतामा राख्दै थप विवरण संकलन तथा आवश्यक समन्वय गरिरहेको जनाएको छ ।