काठमाडौं । सरकारले विश्वविद्यालय अनुदान आयोगको अध्यक्ष पदमा प्रा डा. खड्ग बहादुर केसीलाई नियुक्त गरेको छ । आज बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले केसीलाई नियुक्त गरेको प्रवक्ता सस्मित पोखरेलले जानकारी दिए ।

साथै सरकारले सुनसरी र सिरहामा गोली लागेर मृत्यु भएकाका परिवारलाई राहत तथा क्षतिपूर्ति दिने निर्णय समेत गरेको छ । 

यी हुन् मन्त्रिपरिषद् बैठकका निर्णयहरु 

१.तथ्याङ्क (पहिलो संशोधन) नियमावली, २०८१ स्वीकृत गर्ने ।

२.लगानी बोर्डको प्रमुख कार्यकारी अधिकृत पदमा याङ्की उक्याबलाई नियुक्ति गर्ने ।

३. नेपाल इन्टरमोडल यातायात विकास समिति गठन आदेश, २०५४ खारेज गर्ने र नेपाल इन्टरमोडल यातायात विकास समितिलाई नेपाल पारवहन तथा गोदाम व्यवस्था कम्पनी लिमिटेडसँग गाभ्न स्वीकृति दिने।

४.पशु बधशाला र मासु जाँच ऐन, २०५५ चरणबद्ध रुपमा नेपाल राज्यभर लागू गर्ने।

५.बालबालिका सम्बन्धी (पहिलो संशोधन) विधेयक, २०८१ सङ्घीय संसदसमक्ष पेश गर्न स्वीकृति प्रदान गर्ने।

६.विश्वविद्यालय अनुदान आयोगमा रिक्त रहेको अध्यक्ष पदमा प्राध्यापक डाक्टर खड्ग बहादुर केसी र सचिव पदमा प्राध्यापक डाक्टर रोजिश श्रेष्ठलाई नियुक्ति गर्ने।

७. सुनसरी र सिराहा जिल्लामा भएको प्रदर्शनका क्रममा मृत्यु हुने र घाइतेहरुलाई क्षतिपूर्ति, राहत, उपचारको व्यवस्था गर्ने ।

काठमाडौं । गोरखाको भीमसेन थापा गाउँपालिकास्थित घ्याम्पेसालमा निर्माण सम्पन्न भएको ३३÷११ केभी सबस्टेसन सफलतापूर्वक चार्ज भएको छ । लामो समयदेखि स्थानीय अवरोध तथा ‘राइट अफ वे’ सम्बन्धी समस्याका कारण सञ्चालनमा आउन नसकेको उक्त सबस्टेसन सञ्चालनमा आएपछि उत्तरी गोरखाको विद्युत् आपूर्ति प्रणाली थप गुणस्तरीय, भरपर्दो र प्रभावकारी हुने अपेक्षा गरिएको छ ।

नेपाल विद्युत् प्राधिकरणको आयोजना व्यवस्थापन निर्देशनालयअन्तर्गत वितरण प्रणाली सुदृढीकरण तथा विस्तार आयोजनामार्फत उक्त सबस्टेसन निर्माण गरिएको हो । एसियाली विकास बैंक (एडीबी) र नेपाल सरकारको संयुक्त लगानीमा आयोजना सञ्चालन भएको हो ।

आयोजनाअन्तर्गत डोटी, कैलाली, रोल्पा, कपिलवस्तु, अर्घाखाँची, पाल्पा, रुपन्देही, नवलपरासी, तनहुँ, गोरखा र म्याग्दी लगायतका जिल्लामा ३३÷११ केभी सबस्टेसन, ३३ केभी प्रसारण लाइन, ११ केभी फिडर तथा ४०० भोल्टको एलटी वितरण लाइन निर्माण गर्ने कार्यक्रम रहेको छ ।

नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका कायममुकायम कार्यकारी निर्देशक दीर्घायु कुमार श्रेष्ठले लामो समयदेखि अवरुद्ध रहेको घ्याम्पेसाल सबस्टेसन सञ्चालनमा आएपछि उत्तरी गोरखाका नागरिकले ठूलो लाभ पाउने बताए ।

उनले भने,‘बिगत लामो समयदेखि स्थानीयबाट अवरुद्ध भएको यो सबस्टेसन सञ्चालनमा आएपछि उत्तरी गोरखाका ६ वटा गाउँपालिकाका करिब १५ हजार जनताले भरपर्दो र गुणस्तरीय विद्युत् सेवा पाउनेछन् । साथै, निर्माणाधीन बारपाक दरौंदी हाइड्रोपावरबाट उत्पादन हुने १० मेगावाट विद्युत् समेत यही सबस्टेसनमार्फत राष्ट्रिय विद्युत् प्रणालीमा जोडिनेछ ।’

सबस्टेसन सञ्चालनमा आएपछि उत्तरी गोरखाका गाउँपालिकाहरूमा विद्युत् आपूर्तिमा देखिँदै आएको समस्या समाधान हुने र भोल्टेज सुधार हुने अपेक्षा गरिएको छ । यसअघि गोरखा बजार सबस्टेसनबाट लामो दूरीमा विद्युत् आपूर्ति हुँदा उत्तरी क्षेत्रमा लाइन अवरुद्ध हुने तथा गुणस्तरमा समस्या आउने गरेको थियो ।

भीमसेन थापा गाउँपालिकाका अध्यक्ष लोकप्रसाद बन्जाराले घ्याम्पेसाल सबस्टेसन सञ्चालनले उत्तरी गोरखाका बासिन्दाको लामो समयदेखिको अपेक्षा पूरा भएको बताए ।

उनअनुसार सबस्टेसन पूर्ण क्षमतामा सञ्चालनमा आएपछि उत्तरी गोरखाका बासिन्दाले नियमित र गुणस्तरीय विद्युत् सेवा पाउनेछन् भने गोरखा बजार सबस्टेसनमा पर्ने भारसमेत कम भई लाइन अवरुद्ध हुने समस्या न्यून हुनेछ ।

घ्याम्पेसाल सबस्टेसन सञ्चालनसँगै उत्तरी गोरखामा औद्योगिक, कृषि तथा पर्यटनसम्बन्धी गतिविधि विस्तारमा समेत सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ । साथै, यस क्षेत्रका जलविद्युत् आयोजनाबाट उत्पादित ऊर्जा राष्ट्रिय प्रणालीमा जोड्न पनि सहज हुने प्राधिकरणले जनाएको छ ।

रामेछाप । सिन्धुलीको फिक्कल गाउँपालिका–२ नवलपुरघाट नजिक मध्यपहाडी लोकमार्गमा आज बिहान सुनकोशी नदीमा खसेको कारमा सवार यात्रुहरुको पहिचान खुलेको छ ।  

सिन्धुली प्रहरीका अनुसार आज बिहान करिब ११ः४५ बजे काठमाडौंबाट ओखलढुंगातर्फ जाँदै गरेको बा.प्र.०८–००१ ख ०१४४ नम्बरको यात्रुवाहक बसले विपरीत दिशाबाट खोटाङबाट खुर्कोटतर्फ आउँदै गरेको सडक विभाग यान्त्रिक कार्यालय मुलकोट, मध्यपहाडी लोकमार्गअन्तर्गत प्रयोग हुने कारलाई ठक्कर दिएको थियो । ठक्करपछि कार करिब ५० फिट तल सुनकोशी नदीमा खसेको प्रहरीले जनाएको छ ।

दुर्घटनामा कार चालक सिन्धुपाल्चोक निवासी करिब ३९ वर्षीय दिलकुमार लामा, स्काइभेटर चालक सिन्धुलीको गोलन्जोर गाउँपालिका–१ निवासी करिब २७÷२८ वर्षीय गणेश थापा तथा नाम, थर र वतन नखुलेका अन्य दुई जना बेपत्ता भएका छन् ।

प्रहरीका अनुसार दुर्घटनाग्रस्त कार सडक विभाग यान्त्रिक कार्यालय मुलकोट, मध्यपहाडी लोकमार्गसँग सम्बन्धित रहेको जनाइएको छ । यसअघि प्राप्त जानकारीअनुसार कारसँग सम्बन्धित चालक तिलकुमार लामा मध्यपहाडी लोकमार्ग निर्माण आयोजनासँग आबद्ध कन्ट्र्याक्टर रहेको बताइएको थियो । प्रहरीले घटनाको थप अनुसन्धान गरिरहेको छ ।

दुर्घटनापछि बसका चालक फिक्कल गाउँपालिका–६ निवासी २६ वर्षीय हेमबहादुर तामाङलाई नियन्त्रणमा लिई बससहित खाङसाङ प्रहरी चौकीमा राखिएको सिन्धुली प्रहरीले जनाएको छ ।

प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी तथा अन्य उद्धार टोली घटनास्थलमा परिचालित भई सुनकोशी नदीमा बेपत्ता कार र चारै जनाको खोजी तथा उद्धार कार्यलाई तीव्र बनाइएको छ । घटनाबारे थप विवरण आउने क्रम जारी रहेको प्रहरीले जनाएको छ ।

रामेछाप । काठमाडौंबाट पूर्वी नेपालका विभिन्न जिल्लामा आवतजावत गर्ने प्रमुख तथा सबैभन्दा छोटो मार्गका रूपमा रहेको बिपी राजमार्गको यात्रा वर्षायाममा थप जोखिमपूर्ण बनेको छ । 

अत्यधिक सवारीचाप, तीन वर्षअघि बाढीले क्षति पुर्याएको सडकको पुनर्निर्माण अझै सम्पन्न नहुनु तथा रोशी र सहायक खोलाहरुमा आउने आकस्मिक बाढीका कारण यात्रुले दैनिक सास्ती भोग्नुपरेको छ ।

काठमाडौंबाट काभ्रे र सिन्धुली हुँदै रामेछाप, दोलखा, ओखलढुंगा, सोलुखुम्बु, खोटाङ, भोजपुर, संखुवासभा तथा पूर्वी तराईका महोत्तरी, धनुषा, सिरहा, सप्तरी, सुनसरी, मोरङ, झापा हुँदै धनकुटा, इलाम र ताप्लेजुङसम्म पुग्ने प्रमुख मार्गका रूपमा रहेको बिपी राजमार्गको पुनर्निर्माण समयमै सम्पन्न नहुँदा यात्रु तथा सवारी चालकहरू उच्च जोखिममा यात्रा गर्न बाध्य भएका छन् ।

तीन वर्षअघि रोशी खोलामा आएको बाढीले राजमार्गको विभिन्न भाग बगाएपछि खोलाको किनार हुँदै अस्थायी सडक निर्माण गरेर सवारी सञ्चालन गरिएको छ । तर, माथिबाट निरन्तर झर्ने लेदो र हिलोका कारण यात्रा थप जोखिमपूर्ण बन्दै गएको छ ।

सवारी चालकहरूका अनुसार रोशी खोला तथा त्यसका सहायक खोलाहरूमा वर्षासँगै आउने बाढीले जुनसुकै बेला सडक बगाउने जोखिम रहन्छ । जलाधार क्षेत्रमा वर्षा सुरु हुनासाथ प्रहरीले सुरक्षाका लागि सवारी आवागमन रोक्ने गरेको छ । कतिपय दिनमा तीन–चार पटकसम्म यातायात अवरुद्ध हुँदा यात्रुहरू बीच बाटोमै अलपत्र पर्ने गरेका छन् ।

रोशीका सहायक खोलाहरूमा आउने बाढीले विशेषगरी दुईपाङ्ग्रे सवारीसाधन बगाउने घटना पटक–पटक दोहोरिने गरेको स्थानीयले बताएका छन् । यसले यात्रुको सुरक्षाप्रति थप चिन्ता बढाएको छ ।

यस वर्ष वर्षायामअघि नयाँ ट्र्याकबाट सवारी सञ्चालन गर्ने योजना भए पनि केही स्थानबाहेक अधिकांश क्षेत्रमा अझै अस्थायी सडककै भरमा यातायात सञ्चालन भइरहेको छ । समयमै पुनर्निर्माण सम्पन्न हुन नसक्दा बिपी राजमार्ग प्रयोग गर्ने हजारौं यात्रुको यात्रा अझै जोखिमपूर्ण बनेको छ ।

काठमाडौं । भारतको बिहार राज्यस्थित सहरसा जिल्लामा सोमबार बिहान यात्रुवाहक रेलको इन्जिन र त्यससँग जोडिएको एक डब्बामा आगलागी भएको छ । आगलागीपछि यात्रुहरूलाई तत्काल सुरक्षित रूपमा बाहिर निकालिएको र कुनै मानवीय क्षति नभएको अधिकारीहरूले बताएका छन् ।

समस्तीपुर–सहरसा यात्रुवाहक रेल (नम्बर ६३३४४) को इन्जिनमा सिमरी बख्तियारपुर रेल स्टेशनमा बिहान करिब ३ः४० बजे आगलागी भएको हो । सहरसा अग्नि नियन्त्रण कार्यालयका सहायक अग्नि अधिकृत निरञ्जन कुमारका अनुसार रेलको इन्जिनमा आगो लागेको सूचना प्राप्त हुनासाथ फोम टेन्डर र पानी टेन्डरसहितको टोली घटनास्थल पठाइएको थियो ।

आगलागी अहिले नियन्त्रणमा आइसकेको छ । ‘रेल इन्जिनमा आगो लागेको जानकारी प्राप्त भएपछि तत्काल उद्धार टोली परिचालन गरिएको थियो। आगो नियन्त्रणमा आइसकेको छ र हालसम्म मानवीय क्षतिको कुनै जानकारी प्राप्त भएको छैन,‘ उनले भने ।

घटनाका एक यात्रुले बिहान करिब ३ः४० बजे रेलमा आगलागी भएको र त्यसका कारण यात्रुहरूले ठूलो सास्ती व्यहोर्नुपरेको बताए । आगलागीपछि यात्रुहरू अलपत्र परेका छन् भने रेल सेवासमेत प्रभावित भएको छ ।

आगलागीको कारण भने अझै खुल्न सकेको छैन । घटनाबारे सम्बन्धित निकायले अनुसन्धान सुरु गरेको जनाएको छ । यसअघि गत मे महिनामा पनि बिहारको मधुबनी रेलवे स्टेशनमा उभिएको जयनगर–उधना अन्त्योदय एक्सप्रेसका खाली डब्बाहरूमा आगलागी भएको थियो। प्लेटफर्ममा शन्टिङ भइरहेको बेला लागेको आगोले एक डब्बा पूर्ण रूपमा जलेर नष्ट भएको थियो । एएनआई

काठमाडौं । नेपाल आयल निगमले पेट्रोलियम पदार्थको मूल्य बढाएको छ । निगमले गएराति १२ बजेदेखि लागू हुनेगरी पेट्रोल, डिजेल, मट्टितेल र हवाई इन्धनमा मूल्य बढाएको हो । 

निगमले पेट्रोल प्रतिलिटर ३ रुपैयाँ, डिजेल÷मट्टितेल ५ रुपियाँ र हवाई इन्धनमा प्रतिलिटर २० रुपैयाँले बढाएको हो । यसैगरी ,अन्तर्राष्ट्रियतर्फ प्रतिकिलोलिटर अमेरिकी डलर १३१ ले बढेको छ । 

इण्डियन आयल कर्पोरेसनले ३१ जुलाई, २०२६ मा पठाएको नयाँ खरिद मूल्यअनुसार पेट्रोलमा २० रुपियाँ १९ पैसा, डिजेलमा ३९ रुपियाँ ६७ पैसा र हवाई इन्धनमा प्रतिलिटर १९ रुपियाँ ६ पैसा बढेर आएको छ ।

काठमाडौं । ब्रड पीकमा परिचालित स्थल उद्धार टोली करिब ५,७०० मिटरको उचाइमा प्रसिद्ध पर्वतारोही निर्मल पुर्जा (निम्स दाइ)रहेको स्थानमा पुगेको छ ।

पाकिस्तानको अल्पाइन क्लबका अनुसार उद्धार टोलीले सोही स्थानमा थप तीन वटा शव पनि फेला पारेको छ, तर तिनको पहिचान अझै पुष्टि हुन बाँकी छ।

काठमाडौंबाट पाकिस्तान प्रशासित गिलगिट–बाल्टिस्तानको स्कर्दु पुगेका वरिष्ठ नेपाली पर्वतारोही मिङ्मा डेभिड शेर्पाले सामाजिक सञ्जालमार्फत अत्यन्त कठिन परिस्थितिमा शव उद्धार अभियान सञ्चालन भइरहेको र सम्पूर्ण टोलीको सुरक्षालाई सर्वोच्च प्राथमिकता दिइएको बताएका छन्।

उनले लेखेका छन्, ‘स्थल टोलीबाट प्राप्त जानकारीअनुसार हाल रहेको स्थानबाट शवलाई क्याम्प–१ सम्म ल्याउने योजना छ। त्यसपछि भोलि जापानी क्याम्पसम्म ल्याइनेछ। यदि मौसम र हिमालको अवस्था अनुकूल रह्यो भने जापानी क्याम्पबाट हेलिकोप्टर प्रयोग गर्ने सम्भावना छ। यस अभियानको मुख्य उद्देश्य दिवंगत साथीहरूको शव सुरक्षित रूपमा उद्धार गरी सम्मानपूर्वक आफ्ना परिवारसम्म पुर्याउनु हो। उद्धार अभियानमा संलग्न सम्पूर्ण टोलीको सुरक्षा हाम्रो सबैभन्दा ठूलो प्राथमिकता हो। प्रत्येक निर्णय टोलीको सुरक्षालाई केन्द्रमा राखेर गरिएको छ।’

उद्धार अभियानको पहिलो चरणमा उद्धारकर्मीहरूले माथिल्लो भागबाट अत्यन्तै भीरालो र प्राविधिक रूपमा कठिन भूभाग हुँदै शवलाई बोकेर क्याम्प–१ सम्म ल्याउनेछन्।

हालको अवस्थामा जोखिमपूर्ण भू–भाग र थप हिमपहिरो आउने सम्भावनाका कारण उच्च उचाइबाट हेलिकोप्टरमार्फत प्रत्यक्ष उद्धार गर्ने विकल्प अस्वीकार गरिएको छ। उद्धार टोलीका अनुसार मौसम अनुकूल रहेमा सोमबारसम्म शवलाई जापानी क्याम्पमा पु¥याइनेछ।

यदि मौसम स्थिर रह्यो र पुनः हिमपहिरो नआयो भने पाकिस्तानी सेनाको उड्डयन शाखाका हेलिकोप्टरहरू जापानी क्याम्पमा तयारी अवस्थामा रहनेछन्। ती हेलिकोप्टरमार्फत दिवंगत पर्वतारोहीहरूका शव र उद्धार टोलीलाई सुरक्षित रूपमा तल उपत्यकातर्फ ल्याइने योजना छ।

नेपाली मूलका विश्वप्रसिद्ध पर्वतारोही निर्मल पुर्जा ‘निम्स दाइ’ को ब्रड पीकमा आएको हिमपहिरोमा परी दुःखद निधन भएको निम्सदाइ फाउन्डेसनले शनिबार पुष्टि गरेको थियो।

फाउन्डेसनले आफ्नो आधिकारिक फेसबुक वक्तव्यमा सोही हिमपहिरोमा परेका अन्य अभियान सदस्यहरूको पनि निधन भएको पुष्टि गरेको छ।

वक्तव्यमा भनिएको छ,‘हामी अत्यन्त दुःख र गहिरो पीडाका साथ पुष्टि गर्छौं कि निर्मल ‘निम्सदाइ’ पुर्जा ब्रड पीकमा आएको हिमपहिरोमा परी दुःखद रूपमा निधन भएको छ। साथै, अभियानका अन्य सदस्यहरू पनि यस दुर्घटनाबाट बाँच्न नसकेको पुष्टि भएको छ।’

आधिकारिक विवरण तथा डन पत्रिकाका अनुसार दुर्घटना बिहीबार दिउँसो करिब ६,६०० मिटरको उचाइमा भएको थियो।

८,०४७ मिटर अग्लो ब्रड पीक आरोहण गरिरहेको १० सदस्यीय टोलीसँग बिहीबार बिहान सम्पर्क विच्छेद भएको थियो। त्यसै दिन साँझ ठूलो हिमपहिरो गएको खबर सार्वजनिक भएको थियो।

यता, नेपाल सरकारले ‘ब्रोड पीक’ आरोहणका क्रममा १४ साउनमा क्याम्प–२ बाट क्याम्प–३ जाने क्रममा गएको हिम पहिरोमा परी आरोहीहरूको निधन भएकोप्रति दुःख व्यक्त गरेको छ ।

परराष्ट्र मन्त्रालयले विज्ञप्तिमार्फत उक्त दुर्घटनामा प्रख्यात आरोही निर्मल पुर्जा ‘निम्स दाइ’सहित नेपाली आरोहीहरू पुरबहादुर गुरुङ ‘युक्ता’, किली पेम्बा शेर्पा ‘किलु’, निमा शेर्पा, नवाङ थिन्डु शेर्पा, ग्यालु शेर्पा तथा उनीरूसँगै ब्रोड पिक चढ्ने अन्तर्राष्ट्रिय आरोहण दलका सदस्यहरूको दुःखद निधनबाट पर्वतारोहण क्षेत्रलाई अपूरणीय क्षति पुगेको जनाएको छ ।

मन्त्रालयले उच्च हिमाली क्षेत्रमा कठिन खोज कार्य सञ्चालनमा संलग्न पाकिस्तानी तथा नेपाली पर्वतारोही टोलीको साहसिक कार्यको सराहना गरेको छ । दुर्घटनामा निधन भएका नेपाली आरोहीहरूमध्ये पुरबहादुर गुरुङ र ग्यालु शेर्पाको शव फेला परिसकेको छ भने बाँकी शव खोजी कार्य निरन्तर जारी रहेको मन्त्रालयले जनाएको छ ।

साथै, नेपाली आरोहीहरूको शव स्वदेश फिर्ता ल्याउन इस्लामाबादस्थित नेपाली दूतावासबाट आवश्यक सहजीकरण भइरहेको जनाएको छ ।

काठमाडौं । एक समय बेलायती विशेष फौजका साहसी सैनिक, त्यसपछि विश्व पर्वतारोहणका कीर्तिमानी आरोही बनेका नेपाली मूलका निर्मल पुर्जा ‘निम्सदाई’को अन्तिम यात्रा पनि उनको जीवनजस्तै अप्रत्याशित बन्यो ।

पाकिस्तानको ब्रड पिक आरोहण उनको प्रारम्भिक योजना थिएन, तर एउटा गणनाले उनलाई इतिहास रच्ने सम्भावनासम्म पु¥याएको थियो । विश्वका १४ वटा आठ हजार मिटरभन्दा अग्ला हिमाल बिना अक्सिजन आरोहण गर्ने कीर्तिमान बनाइसकेका निम्सदाईले ब्रड पिक सफल भएमा अर्को ऐतिहासिक उपलब्धिको नजिक पुग्ने देखेका थिए । उनको लक्ष्य थियो, विश्वका सबै १४ वटै आठ हजार मिटर भन्दा अग्ला हिमाल दुईपटक बिना अक्सिजन आरोहण गर्ने पहिलो व्यक्ति बन्ने ।

तर यही ऐतिहासिक लक्ष्य पछ्याउने क्रममा ८,०५१ मिटर अग्लो ब्रड पिकमा आएको हिमपहिरोले उनको जीवन यात्रा रोकिदियो । पाकिस्तान जानुअघि निम्सदाईको मुख्य योजना ग्यासरब्रुम–२ (जी–२) आरोहण मात्र थियो । तर अभियान सुरु गर्नुअघि उनले आफ्ना ८ हजार मिटरभन्दा अग्ला हिमालहरूको आरोहण विवरण पुनः विश्लेषण गरे । त्यसपछि उनले सम्भावना देखे– यदि ब्रड पिक पनि आरोहण गर्न सके भने अब केवल चोओयू मात्र बाँकी रहनेछ ।

उनले सामाजिक सञ्जाल एक्समा लेखेका थिए, ‘यो कहिल्यै योजनामा थिएन । सुरुमा योजना केवल जी–२ आरोहण गर्ने थियो । तर पाकिस्तान जानुअघि मैले आफ्नो ८ हजार मिटर आरोहणको हिसाब गरेँ । त्यसपछि महसुस भयो– यदि ब्रड पिक पनि पूरा गरेँ भने केवल चो ओयू बाँकी रहनेछ । त्यसपछि म इतिहासमा पहिलो व्यक्ति बन्नेछु, जसले १४ वटै आठ हजार मिटर अग्ला हिमाल दुईपटक बिना अक्सिजन आरोहण गर्नेछ ।’ उनले अवसर आफैं नचिच्याउने, बरु मौन रूपमा मेहनत गरिरहेकाहरूलाई संकेत गर्ने उल्लेख गरेका थिए ।

म्याग्दीमा जन्मिएका निम्सदाई गोर्खा परिवारका सदस्य थिए । १८ वर्षको उमेरमा सन् २००३ मा उनी बेलायती सेनाको गोर्खा रेजिमेन्टमा भर्ती भए । त्यसपछि सन् २००९ मा बेलायतको विशेष फौज (यूके स्पेशल फोर्सेस) मा छनोट भए ।

१६ वर्षको सैन्य सेवाका क्रममा उनले अनुशासन, जोखिम व्यवस्थापन र कठिन परिस्थितिमा निर्णय गर्ने क्षमता विकास गरे । यही अनुभवले उनलाई पर्वतारोहणमा पनि सफल बनायो । उनले सन् २०१२ मा ६ हजार ११९ मिटर अग्लो लोबुचे हिमाल आरोहण गर्दै पर्वतारोहण यात्रा सुरु गरेका थिए । सन् २०१८ मा सेनाबाट अवकाश लिएपछि उनले पूर्णकालीन रूपमा पर्वतारोहणलाई आफ्नो करियर बनाए ।

६ महिना ६ दिनमा १४ हिमाल आरोहण

निम्सदाई विश्व पर्वतारोहण क्षेत्रमा सन् २०१९ मा चर्चाको शिखरमा पुगे । उनको ‘प्रोजेक्ट पोसिबल’ अन्तर्गत उनले विश्वका १४ वटा आठ हजार मिटरभन्दा अग्ला हिमाल केवल ६ महिना ६ दिनमा आरोहण गरे ।

यो उपलब्धिले उनलाई विश्वकै साहसी पर्वतारोहीमध्ये एक बनायो । उनको जीवन यात्रा र अभियानमाथि आधारित नेटफ्लिक्स वृत्तचित्र ‘फोर्टिन पिक्स नथिङ इज एम्पोसिबल’ले पनि उनलाई विश्वभर चिनायो । सन् २०२३ मा नर्वेली आरोही क्रिस्टिन हरिलाले ३ महिना १ दिनमा १४ हिमाल आरोहण गर्दै उनको समय कीर्तिमान तोडे पनि निम्सदाईको उपलब्धि आधुनिक पर्वतारोहण इतिहासको महत्वपूर्ण अध्यायका रूपमा रह्यो ।

अन्तिम आरोहण र अधुरो सपना

ब्रड पिक आरोहणका क्रममा आएको हिमपहिरोपछि निम्सदाईसहित १० जना आरोही प्रभावित भएका थिए । उनको ट्र्याकिङ उपकरणमा केही समयसम्म हलचल देखिएपछि उनी जीवित रहेको आशा गरिएको थियो । तर उद्धार टोलीले करिब ४८ घण्टापछि उनको शव फेला पारेको जनाएको छ ।

उनको अन्तिम अभियान केवल एउटा हिमाल चढ्ने प्रयास थिएन । त्यो विश्व पर्वतारोहण इतिहासमा अर्को असम्भव देखिएको लक्ष्य पूरा गर्ने यात्राको हिस्सा थियो । गोर्खा सैनिकको अनुशासन, नेपाली हिमालको साहस र विश्व कीर्तिमानको भोक बोकेका निम्सदाई अन्ततः त्यही हिमालमै विलीन भए, जहाँ उनले आफ्नो जीवनको सबैभन्दा ठूलो सपना पछ्याइरहेका थिए । एएनआई

काठमाडौं । अमेरिकाले नेपालसहित ५० देशका नागरिकका लागि पर्यटक (बी–२) र व्यापारिक (बी–१) भिसामा धरौटी राख्ने व्यवस्थालाई स्थायी रूपमा लागू गर्ने निर्णय गरेको छ।

नयाँ व्यवस्थाअनुसार नेपाली आवेदकले भिसा प्राप्त गर्नुअघि १० हजारदेखि २० हजार अमेरिकी डलरसम्म (करिब १५ देखि ३० लाख रुपैयाँ) धरौटी राख्नुपर्नेछ। यसअघि परीक्षणका रूपमा लागू गरिएको व्यवस्थामा ५ हजारदेखि १५ हजार अमेरिकी डलरसम्म धरौटी तोक्ने व्यवस्था थियो।

अमेरिकी विदेश मन्त्रालयका अनुसार भिसा अस्वीकृत भएमा वा भिसाको अवधि सकिनुअघि नियमअनुसार स्वदेश फर्किएमा धरौटी रकम पूर्ण रूपमा फिर्ता गरिनेछ।

भिसाको अवधि सकिएपछि पनि गैरकानुनी रूपमा अमेरिकामा बस्ने (ओभरस्टे) प्रवृत्ति नियन्त्रण गर्न यो व्यवस्था स्थायी बनाइएको मन्त्रालयले जनाएको छ। दक्षिण एसियाबाट नेपाल, बंगलादेश र भुटानसहित ५० देशका नागरिकमा यो नियम लागू हुनेछ।

लन्डन । प्रख्यात नेपाली मूलका पर्वतारोही निर्मल पुर्जा (निम्सदाइ) को ब्रोड पिकमा गएको हिमपहिरोमा परी दुःखद निधन भएको निम्सदाइ फाउन्डेसनले जनाएको छ ।

फाउन्डेसनले आफ्नो आधिकारिक फेसबुक पेजमार्फत जारी गरेको विज्ञप्तिमा हिमपहिरोमा ज्यान गुमाउने अन्य टोली सदस्यहरूको पनि पुष्टि भएको जनाएको छ ।

विज्ञप्तिमा भनिएको छ, ‘आज अत्यन्त गहिरो दुःख र पीडाका साथ हामी पुष्टि गर्दछौं कि निर्मल ‘निम्सदाइ’ पुर्जाको ब्रोड पिकमा आएको हिमपहिरोपछि दुःखद निधन भएको छ । साथै, अभियानमा सहभागी अन्य केही सदस्यहरू पनि जीवित नरहेको पुष्टि भएको छ ।’

विज्ञप्तिमा थप भनिएको छ, ‘आज हामी केवल निम्सलाई मात्र होइन, यस दुःखद घटनामा ज्यान गुमाउने सबैलाई सम्झिरहेका छौं, जसमा उनका विश्वासिला आरोहण साझेदार तथा गाइडहरू पुर बहादुर गुरुङ (युक्ता)र नीमा शेर्पा पनि समावेश छन् । उहाँहरूका परिवार, साथीभाइ तथा शुभचिन्तकहरूप्रति हाम्रो गहिरो समवेदना, प्रार्थना र हार्दिक श्रद्धाञ्जलि व्यक्त गर्दछौं। यस्तो अकल्पनीय पीडालाई शब्दहरूले कम गर्न सक्दैनन्। यस कठिन घडीमा सबैले परिवारको गोपनीयताको सम्मान गरिदिनुहुन अनुरोध गर्दछौं।’

फाउन्डेसनले विश्वले पर्वतारोहण क्षेत्रका एक महान आरोही, साहसी नेता तथा लाखौं मानिसलाई प्रेरित गर्ने व्यक्तित्व गुमाएको उल्लेख गरेको छ ।

विज्ञप्तिमा भनिएको छ, ‘उनका असाधारण उपलब्धिभन्दा पनि ठूलो कुरा, उनले संसारलाई ठूलो सपना देख्न, आफ्नै क्षमतामा विश्वास गर्न र सीमितताहरू स्वीकार नगर्न सिकाए । आफ्ना कर्ममार्फत उनले लाखौं मानिसलाई आफूले सोचेभन्दा धेरै हासिल गर्न सकिन्छ भन्ने विश्वास दिलाए।’

फाउन्डेसनका अनुसार पुर्जाको दूरदृष्टि, नेतृत्व र दृढ संकल्पले धेरै संस्थालाई आजको स्थानमा पु¥याएको हो।

विज्ञप्तिमा भनिएको छ, ‘उहाँको विरासत उहाँले परिवर्तन गरेका अनगिन्ती जीवन र प्रेरित गरेका मानिसहरूको माध्यमबाट सधैं जीवित रहनेछ ।’

फाउन्डेसनले थप स्पष्ट गरेको छ, ‘सम्बन्धित सबै परिवारप्रति सम्मान प्रकट गर्दै, सम्बन्धित निकायबाट पुष्टि भएको जानकारीबाहेक हामी थप कुनै टिप्पणी गर्ने छैनौं । निम्स तथा यस दुर्घटनामा ज्यान गुमाउने सबैलाई श्रद्धाञ्जलि। तपाईंहरू कहिल्यै बिर्सिनुहुने छैन । तपाईंहरूको आत्मा, उद्देश्य र विरासतले आगामी पुस्ताहरूलाई सधैं प्रेरित गरिरहनेछ ।’

फाउन्डेसनका अनुसार, यो दुर्घटना बिहीबार दिउँसो करिब १२ बजे भएको थियो। ८,०४७ मिटर अग्लो ब्रोड पिक आरोहण गरिरहेको १० सदस्यीय टोली करिब ६,६०० मिटर उचाइमा पुगेका बेला विशाल हिमपहिरो आएको थियो। टोलीसँग बिहीबार बिहानदेखि सम्पर्क विच्छेद भएको थियो भने सोही साँझ ठूलो हिमपहिरो आएको खबर सार्वजनिक भएको थियो। (एएनआई)