काठमाडौं। जनता समाजवादी पार्टी (जसपा) १ नं. प्रदेश समितिका अध्यक्ष गणेश राईले पूर्व गृहमन्त्री रवि लामिछानेविरुद्ध चलिरहेको मुद्दा फिर्ता लिने सरकारी निर्णयप्रति कडा आपत्ति जनाएका छन्। उनले सरकारको निर्णयप्रति व्यंग्यात्मक रूपमा विरोध जनाउँदै यसले नेपालको शासन प्रणाली गम्भीर रूपमा कमजोर र भ्रष्ट भएको सन्देश दिएको बताएका छन्।

सामाजिक सञ्जालमार्फत प्रतिक्रिया जनाउँदै राईले शक्ति र पहुँचका आधारमा कानुन चल्ने अवस्था देखिएको टिप्पणी गरेका छन्। “मन चाह्यो– मुद्दा हाल्यो, थुन्यो; मन फुक्यो– मुद्दा फिर्ता लियो। गज्जब छैन त?” भन्दै उनले सरकारको निर्णयप्रति व्यंग्य गरेका छन्। उनका अनुसार यस्ता कदमले कानुनी शासन र न्यायिक निष्पक्षतामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ

महान्यायाधिवक्ता कार्यालयले पूर्व गृहमन्त्री लामिछानेविरुद्ध विभिन्न जिल्ला अदालतमा चलिरहेको संगठित अपराध तथा सम्पत्ति शुद्धीकरणसम्बन्धी अभियोग फिर्ता लिन स्वीकृति दिएको हो। उक्त निर्णयपछि कास्की, रुपन्देही, काठमाडौं र पर्सा जिल्ला सरकारी वकिल कार्यालयले सम्बन्धित अभियोग फिर्ता लिने प्रक्रिया अघि बढाउने जनाइएको छ।

राईले भ्रष्ट शासकहरूको शासन अन्त्यका लागि सबै नागरिक एकजुट हुनुपर्ने आवश्यकता औंल्याएका छन्। उनले यस्ता निर्णयले आम नागरिकको न्याय प्रणालीप्रतिको विश्वास कमजोर बनाउँदै लोकतान्त्रिक मूल्य–मान्यतामाथि गम्भीर असर पार्ने चेतावनी दिएका छन्।

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका महामन्त्री गगन थापाले संस्थापन पक्षले आफूहरुलाई निष्कासन गर्ने निर्णय गरेकोप्रति कडा जवाफ फर्काउँदै तपाईको प्राइभेट कम्पनी हो निकाल्न भन्दै प्रश्न गरेका छन् ।
बुधबार विशेष महाधिवेशन स्थलमा बोल्दै उनले बाहिर जे जस्तो निर्णय भएपनि त्यो समझदारीको लागि हलभित्र आउनै पर्ने बताए ।

उनले भने, ‘बाहिर जे जस्तो निर्णय भएपनि त्यो समझदारीको लागि हलभित्र आउनै पर्छ । मैले समाचार सुने नेपाली कांग्रेको केन्द्रीय समितिको बैठकले दुई जना महामन्त्री र एक जना सहमहामन्त्रीलाई निकालियो रे ? तपाईको प्राइभेट कम्पनी हो र निकाल्नलाई ? हामीलाई कसैले घरभित्र आइज भनेर आएको होईन,जा भनेर जानलाई ।’

त्यस्तै उनले महाधिवेशनले निर्वाचन आयोगलाई समयमा नै जानकारी गराएको पनि बताए । शेरबहादुर देउवाको नेतृत्वको केन्द्रीय कार्यसमिति भंग भइसकेको दाबी गर्दै उनले नयाँ कार्यसमिति चयन गर्ने क्रममा आफूहरु रहेको बताए ।

उनले भने, ‘तपाईहरु मात्रै निर्वाचन आयोग जान्नुहुन्छ ? यही निर्वाचन आयोगमा यही ठाउँबाट विषेश महाधिवेशनको प्रारम्भ भएर त्यो विशेष महाधिवेशनले निर्वाचन आयोगलाई समयमा नै जानकारी गराइसकेको छ । शेरबहादुर देउवाको नेतृत्वको केन्द्रीय कार्यसमिति भंग भइसकेको छ हामी नयाँ कार्यसमिति चयन गर्ने क्रममा छौं ।’

उनी कारबाहीको निर्णय गर्नुअघि आफूलाई स्पष्टिकरण नसोधिएको भन्दै आक्रोसित भए । ‘म पार्टीको महामन्त्री मलाई कारबाही गर्नुअघि एकपटक सोध्नुपर्दैन् ? मलाई स्पष्टिकरण सोध्नु पर्दैन् ? निजी कम्पनीमा समेत सोधिन्छ ।’ उनले भने ।

उनले यो पार्टी नफुट्ने भन्दै अब आधिकारीक पार्टी नै यही भएको दाबी गरे । प्रधानमन्त्रीको उम्मेद्वार जसलाई बनाएर जाँदा पनि हुने बताउँदै उनले तर कम्तिमा पनि शेरबहादुर देउवालाई प्रधानमन्त्रीको उम्मेद्वार बनाएर जान नैतिकताले नदिने धारणा राखे ।

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको विशेष महाधिवेशन अन्ततः निर्वाचन प्रक्रियातर्फ मोडिएको छ। रातभर विभिन्न चरणमा भएका वार्तामा पनि सभापति शेरबहादुर देउवा नेतृत्व छोड्न तयार नभएपछि पार्टीको नीति र नेतृत्व परिवर्तन निर्वाचनमार्फत नै गरिने स्पष्ट भएको हो।

विशेष महाधिवेशन प्रचार–प्रसार उपसमिति संयोजक सुवास पोखरेलले संस्थापन पक्षबाट अन्तिम वार्ताको प्रयास भइरहेको जानकारी आए पनि त्यसलाई मध्यनजर गर्दै महाधिवेशनको कार्यक्रम अगाडि बढाइएको बताए।
उनले भने, ‘निर्वाचनको तालिका यथावत् छ। उताबाट वार्ताको प्रयास भइरहेको छ भन्ने जानकारी आएको छ, त्यसलाई हामी सम्मान गर्छौं। तर सहमति नभए हाम्रो कार्यक्रमअनुसार प्रक्रिया अगाडि बढ्छ।’

पोखरेलले मंगलबार बेलुकी विशेष महाधिवेशनस्थलस्थित मिडिया सेन्टरमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा पनि सहमति नजुटे निर्वाचनमार्फत नै नेतृत्व चयन गरिने स्पष्ट पारेका थिए।

उनका अनुसार संस्थापन पक्ष विशेष महाधिवेशनको अपनत्व लिन तयार देखिए पनि सभापति देउवा नेतृत्व हस्तान्तरण गर्न तयार नभएको अवस्था आफूहरूका लागि स्वीकार्य नरहेको बताए। उनले सभापति देउवाले पार्टी नेतृत्व छोडेर पार्टी र आफ्नो व्यक्तित्वसम्बन्धी लेखनमा बाँकी जीवन समर्पित गर्नुपर्ने धारणा समेत व्यक्त गरे।

यसैबीच, महामन्त्रीद्वय गगनकुमार थापा र विश्वप्रकाश शर्माले प्रस्तुत गरेको प्रतिवेदन मंगलबार साँझ पारित भएसँगै बन्दसत्र समापन गरिएको छ। विशेष महाधिवेशन पक्षधर नेताहरूले नयाँ पदाधिकारी संरचनाको खाका समेत तयार गरिरहेको जनाइएको छ।

बुधबार बिहान पनि वार्ताको ढोका खुला राखिने भए पनि निर्वाचनको प्रक्रिया नयाँ तालिकाअनुसार अगाडि बढ्नेछ। केन्द्रीय निर्वाचन समिति संयोजक वरिष्ठ अधिवक्ता सीताराम केसीका अनुसार मनोनयन दर्ताको समय बिहान ८ः१५ बजेदेखि ९ः१५ बजेसम्मका लागि थप गरिएको छ।

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको विशेष महाधिवेशनलाई लिएर उत्पन्न विवाद समाधानका लागि विशेष महाधिवेशन पक्षधर र संस्थापन समूहबीच वार्ता समिति गठन गरिएको छ । विशेष महाधिवेशनलाई लिएर दुवै पक्षका प्रतिनिधिहरूबीच छलफल गर्न वार्ता समिति गठन गरिएको हो ।

पार्टीभित्र देखिएको आन्तरिक विवादलाई सहमतिमार्फत टुंग्याउने उद्देश्यसहित विशेष महाधिवेशन गरिरहेका महामन्त्रीद्वय गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्मा नेतृत्वको पक्ष तथा संस्थापन समूहले आ–आफ्नो तर्फबाट वार्ता समिति गठन गरेका छन् ।

विशेष महाधिवेशन पक्षधर वार्ता समितिमा केन्द्रीय सदस्यद्वय प्रदीप पौडेल र मधु आचार्य, साथै नेता गुरुराज घिमिरे र देवराज चालिसे रहेका छन् ।
त्यसैगरी संस्थापन समूह तथा डा। शेखर कोइराला पक्षको तर्फबाट पूर्वगृहमन्त्री बालकृष्ण खाण, नेता रमेश लेखक, सहमहामन्त्री जीवन परियार र नेता डा। मिनेन्द्र रिजाल वार्ता समितिमा सहभागी छन् ।

विशेष महाधिवेशनको वैधता, पार्टी विधान, नेतृत्व तथा भावी कार्यदिशाबारे देखिएको मतभेदलाई सहमतिमा समाधान गर्ने प्रयासस्वरूप वार्ता गरिने नेताहरूले बताएका छन् । वार्ताबाट ठोस निष्कर्ष निस्कने अपेक्षा गरिएको भए पनि छलफलको परिणामबारे आधिकारिक जानकारी भने आइसकेको छैन ।

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका महामन्त्री गगन थापाले विशेष महाधिवेशनमा राजनीतिक प्रस्ताव पेस गरेका छन् । जारी महाधिवेशनमा विशेष महाधिवेशन वैधानिक भएको दाबी गर्दै राजनीतिक प्रस्ताव पेस गरेका हुन् । केन्द्रीय समितिबाटै बोलाउँदा उपयुक्त हुन्छ भनेर अन्तिमसम्म प्रयास गर्दा पनि नसकेको कारणले बाध्यकारी भएर आफूहरूले बोलाएको उल्लेख छ ।

यस्तो छ समसामयिक राजनीतिक प्रस्ताव र विशेष महाधिवेशनको नीतिगत संकल्प

इतिहास साक्षी छ नेपाली कांग्रेस पार्टीले नेपाली जनताले सुम्पिएको हरेक युगान्तकारी र चुनौतीपूर्ण अभिभारा इमान्दारी र निष्ठापूर्वक निर्वाह गर्दै आएको छ ।
यस विशेष महाधिवेशन ‘कांग्रेस बदल्न’का लागि बदलिएको कांग्रेसमार्फत देश बदल्नको लागि हो । यस विशेष महाधिवेशनबाट हामीले सन्देश दिनुपर्नेछ हामी सच्चिन्छौं, हामी बदलिन्छौं र हामी सक्छौं । समयले हामी प्रत्येक सदस्यबाट फेरि त्यही निष्ठा, उच्च नैतिक आदर्श र समर्पण खोजेको छ, जुन हाम्रा अग्रजले कहिल्यै कमजोर हुन दिएका थिएनन् । यसको लागि पार्टीलाई गतिशील बनाउनु पर्नेछ । सङगठनभित्र प्रत्येक सदस्यलाई ऊर्जा र न्यायको अनुभूति दिलाउनु पर्नेछ । समर्थक र शुभेच्छुकको स्नेहभाव कायम राख्नुपर्नेछ । आम जनता र नवयुवामा विश्वास र आशाको किरण छर्नु पर्नेछ ।
देश र पार्टीका लागि असाधारण परिस्थितिमा हुन गइरहेको यो विशेष महाधिवेशनले नेपाली कांग्रेसलाई केवल एउटा राजनीतिक पार्टीको रूपमा मात्र सीमित नभई लोकतन्त्रप्रति पूर्ण निष्ठावान, समाजप्रति प्रतिबद्ध जनताप्रति उत्तरदायी र स्थापनाकालीन जनमुखी आदर्शमा कृतसंकल्पित समुन्नत नेपालको नेतृत्वदायी भूमिका निर्वाह गर्न सक्षम र विश्वासयोग्य शक्तिका रूपमा पुनः स्थापित गर्ने ऐतिहासिक जिम्मेवारी लिएको छ ।
त्यसैले पार्टीभित्र र बाहिरका आम कांग्रेसजनमा देखिएको उदासिनताको बादललाई हटाउदै नवीन ऊर्जा उत्साह, एकता र रूपान्तरणसहित समुसत नेपाल निर्माणको अभियानमा एकजुट भएर अघि बढ्न बाब हामीले संकल्पः
१. जेन–वी विद्रोह र कांग्रेसको संकल्पः
बि.सं. २०८२ साल भदौ २३ र २४ गते नवयुवा पुस्ता (जेन जी को आह्वानमा भएको आन्दोलनले नेपाली राजनीतिमा नयाँ चेतना र जागरण स्थापित गरेको छ । भाद्र २३ र २४ गते घटेका अकल्पनीय र दुःखद घटनाप्रति नेपाली कांग्रेस गहिरो दुःख व्यक्त गर्दै दमन र हिंसात्मक घटनाबाट सहादत प्राप्त गर्नेहरूप्रति उच्च सम्मान व्यक्त गर्दछ । उक्त आन्दोलनले उठाएका न्यायोचित मागहरू, सुशासन प्रवद्र्धन, सेवा प्रवाह र युवा पुस्ताको अर्थपूर्ण प्रतिनिधित्वको सवाललगायतलाई नेपाली कांग्रेस दृढताका साथ आत्मसात गरी देहायको संकल्प गर्दछ ।
क. भाद्र २३ को दमन र २४ को विध्वंशका क्रममा भएका घटना र गम्भीर मानव अधिकार उल्लङ्घन
तथा हिंसाजन्य ज्यादतीका घटनाहरूको स्वतन्त्र र निष्पक्ष छानबिन गरी सत्य र न्याय निरूपण गर्नुपर्दछ, घटनामा संलग्न दोषीमाथि कानूनी कारवाही गर्नु पर्दछ भन्ने बारेमा नेपाली कांग्रेस प्रष्ट र कटिबद्ध रहनेछ ।

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका नेता सुनिल शर्माले पार्टी नेतृत्वमाथि कडा प्रश्न उठाएका छन् । आइतबार नेपाली कांग्रेसको दोस्रो विशेष महाधिवेशनको उद्घाटन समारोहमा बोल्दै शर्माले सभापति शेरबहादुर देउवा र केन्द्रीय समितिका नेताहरूले कार्यकर्ताको भूमिकालाई अवमूल्यन गरेको आरोप लगाए ।

टेलिभिजन तथा सामाजिक सञ्जालमार्फत कार्यक्रम हेरिरहेका नेताहरूलाई लक्षित गर्दै उनले पूर्वदेखि पश्चिम र दार्चुलादेखि ताप्लेजुङसम्मबाट आएका कार्यकर्ता तथा नेताहरूको अनुहारले गिज्याइरहेको छ कि छैन भन्ने प्रश्न गरे ।

शर्माले नेपाली कांग्रेस बुद्धका सन्तान भएको उल्लेख गर्दै पार्टीले हिंसा र झगडामा होइन, मध्यमार्गी विचार, सिद्धान्त र नीतिमा विश्वास गर्ने स्पष्ट पारे ।
उनले भने, ‘टेलिभिजन या फेसबुकमा लाईभ हेर्दै हुनुहुन्छ होला, हामी सभापति शेरबहादुर देउवादेखि केन्द्रीय समितिमा ज–जसले साथीहरुको मासुम अनुहारहरुको अवमूल्यन गर्नुभयो । उहाँहरुलाई हामी यहाँबाट प्रश्न सोध्न चाहन्छौं पूर्वदेखि पश्चिमसम्म र दार्चुलादेखि ताप्लेजुङसम्म आएका क्रियाशीलदेखि देखी केन्द्रीय नेताहरु र महामन्त्रीद्धयहरुको यो मासुम अनुहारले तपाईंहरुलाई गिज्याईरहेको छ की छैन ? हामी बुद्धका सन्तान हौं । हामी मारकाटमा विश्वास गर्दैनौं, हामी झगडामा विश्वास गर्दैनौं । हाम्रो क्यारेक्टर, हाम्रो सिद्धान्त, नीति, विचार मध्यमार्गी बाटो हो।’

सभापति देउवाप्रति लक्षित गर्दै शर्माले उनको ऐतिहासिक योगदानको सम्मान गरे पनि अब जिम्मेवारीपूर्वक निर्णय लिन आग्रह गरे । देउवालाई ‘पिता समान नेता’ भन्दै उनले उमेर र समयको सन्दर्भ उल्लेख गर्दै कार्यकर्ताको भावनालाई ख्याल गर्नुपर्ने बताए ।

उनले सभापति देउवालाई महाधिवेशन हल उद्घाटन उपस्थित हुन आग्रह गर्दै नेतृत्व चयनका लागि विभिन्न विकल्प खुला रहेको बताए । ‘तपाईंलाई अब उमेरका कारणले माथिबाट बोलाइरहेका बेलामा आफ्ना कार्यकर्ता हिजो जसले तपाईंलाई भोट हाल्यो, हिजो जसले तपाईंलाई सभापति बनायो र पटक पटक जसले सत्तामा पुर्यो अब त्यो रोइलो छोडेर भोलि बिहान हल उद्घाटन गर्न आउनुुस् । पहिलो विकल्प तपाईं आफैं चुनावमा उठ्नुहोस्, जसले हारेपनि लोकतन्त्र र प्रजातन्त्रले जित्छ,’ शर्माले भने ।
चुनावमा हार्ने नेताहरूलाई समेत फूलमाला लगाएर सम्मानपूर्वक घरसम्म पु¥याउने पार्टी संस्कार रहेको उनको भनाइ थियो ।

विराटनगर । कोशी प्रदेशको एक केन्द्र सुनसरीको इटहरीमा शनिबार कवि, लेखक र पाठकहरू एकैठाउँ भेला भएका छन् । लेखक, पाठक र सिर्जनालाई एउटै मञ्चमा जोड्ने उद्देश्यसहित ‘फाइनप्रिन्ट फिभरः घुम्ती साहित्य उत्सव’ आयोजना गरिएको आयोजकले जानकारी दिएका छन् ।

पूर्वका पाठकलाई केन्द्रमा राखेर आयोजना गरिएको उक्त उत्सवमा फाइनप्रिन्ट प्रकाशनबाट प्रकाशित ६ वटा कृतिमाथि संवाद गरिएको जनाइएको छ । महानायक राजेश हमालको आत्मकथात्मक कृति ‘युगदेखि युगसम्म’ माथि कवि मनु मञ्जिलले संवाद सञ्चालन गरेका थिए । संवादमा हमालको जीवन, प्रेम, कला, समय र सार्वजनिक व्यक्तित्वभित्रको निजी यात्रामाथि चर्चा गरिएको छ ।

त्यस्तै, २०८१ सालको मदन पुरस्कार विजेता उपन्यास ‘उरमाल’ का लेखक छुदेन काविमोसँग नाट्यकर्मी प्रज्वल पराजुलीले संवाद गरे । काविमोले कविता र उपन्यासलाई ‘सबैलाई सजाउने फूल’ का रूपमा व्याख्या गरेको आयोजकले जनाएको छ ।

डा. नवराज केसीको ‘स्वस्पर्श’ कृतिमाथि केन्द्रित संवादमा जीवन, पीडा र आनन्दका विभिन्न तहबारे चर्चा गरिएको जनाइएको छ । नाट्यकर्मी सोनु जयन्तीको सहजीकरणमा डा. केसीले जीवनलाई अलिक परबाट हेर्ने दृष्टि आवश्यक हुने बताएका थिए । कर्णालीमा कार्यरत बालरोग विशेषज्ञ केसीले दुःखका बीच पनि जीवनमा खुशी खोज्नुपर्ने धारणा राखेको जानकारी दिइएको छ ।

पद्यश्री पुरस्कार विजेता कृति ‘छालबाटो’ का लेखक रमेश भुसालसँग डा. अस्मिता विष्टले संवाद गरेको जनाइएको छ । यस्तै, ददि सापकोटाको ‘ज्ञानिका’ माथि पत्रकार मिलन बुढाथोकीले सहजीकरण गरेका थिए भने सुबिन भट्टराईका कृति ‘चमेलीको फूल’ र ‘बैजनी रुमाल’ माथि कवि धीरज राईले संवाद सञ्चालन गरेको आयोजकले जनाएको छ ।

कार्यक्रमको पहिलो चरणमा ११ जना कविहरूले कविता वाचन गरेका थिए । धीरज राई, टीका आत्रेय, तीर्थराज विश्वकर्मा, शुभलक्ष्मी लम्साल, विवेक विवश रेग्मी, अस्मिता विष्ट, अमित थेबे, सकुन्तला मञ्जरी, सुदीप पाख्रिन, मनु मञ्जिल र देवान किरातीका कविताले कार्यक्रमलाई भावनात्मक बनाएको जनाइएको छ ।

कवि बद्री भिखारीको अध्यक्षतामा सम्पन्न कार्यक्रममा फाइनप्रिन्टका सञ्चालक नीरज भारीले आफ्ना प्रकाशनका पाठक सबैभन्दा धेरै पूर्वमा रहेको बताए । पाठकप्रतिको सम्मानस्वरूप घुम्ती साहित्य उत्सव आयोजना गरिएको उनले जनाएका छन् ।

काठमाडौं । राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी र उज्यालो नेपाल पार्टीबीचको एकता धरमर अवस्थामा पुगेको छ । एकता सम्झौता गरेको दुई साता नपुग्दै दुई पार्टीका शीर्ष नेताहरुबीच भएको पटक पटकको संवाद निष्कर्षमा पुग्न सकेको छैन् ।
बुधबार मन्त्री पदबाट राजीनामा दिएका उज्यालो नेपाल पार्टीका संरक्षक कुलमान घिसिङ निकटका नेताहरुलेपनि रास्वपासँगको सहयात्रा सहज नहुने सुझाएका छन् ।
शुक्रबार रास्वपा सभापति रवि लामिछाने, घिसिङलगायतका नेताहरुबीचको छलफलले पनि कुनै निष्कर्ष निकाल्न सकेन । उज्यालो नेपाल पार्टीका प्रवक्ता डा.राजु थापाका अनुसार थुप्रै विषयमा कुरा मिल्न नसकेका कारण भावी यात्रा यसै भन्न सकिदैन् ।
रास्वपासँग पटक पटक संवाद भएको छ । तर उहाँहरु पेलेर जाने मनस्थितिमा हुनुहुन्छ । प्रारम्भमा भएका कतिपय भद्र सहमतिहरु पनि हाल आएर वेवास्ता गरिएको छ । वरीयता, समानुपातिक सूची, जिल्ला बाँडफाँड, केन्द्रीय सदस्य संख्यालगायतका विषयमा सहमति हुन सकेको छैन्,’ थापाले भने ।
यता, घिसिङले भने शनिबार एकताका विषय शनिवार बेलुकासम्म टुङ्गो लगाउने प्रतिक्रिया दिएका छन् । शनिबार विहान एक कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै उनले सहमति नभए उज्यालो नेपाल पार्टीबाट नै अघि बढ्ने संकेत गरेका छन् ।
केही विषय टुङ्गिन बाँकी रहेको र आज–भोलिमै त्यसको निर्णय गरेर अघि बढ्ने बताएका घिसिङले उज्यालो नेपाल पार्टी दर्ता भएर अगाडि बढेकाले अहिले देशको आवश्यकता र जनताको माग अनुसार एकता गर्ने भनेर राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीसँग एउटा समझदारी गरिएको उल्लेख गरे ।
उज्यालोका कार्यकर्ताहरुले उज्यालो नेपाल पार्टी अघि बनाउनुपर्छ भनेर कुलमानमाथि दबाब बढाइरहेका छन् । रास्वपासँग मिल्न नसकिने भएपछि दोस्रो विकल्पमा अघि बढ्नुपर्ने कार्यकर्ताहरुले सुझाव दिएका छन् । साथै एकता नै गर्नुपरे चुनावी एकता गर्न सुझाव दिएका छन् ।
यही १४ पुसमा दुई पक्षीय छलफलपछि सात बुँदे सहमति पत्रमा हस्ताक्षर गर्दै दुई पार्टीबीच एकताको घोषणा गरिएको थियो । सहमति पत्रमा रास्वपाका सभापति रवि लामिछाने र उज्यालो नेपाल पार्टीका अध्यक्ष अनुपकुमार उपाध्यायले हस्ताक्षर गरेका थिए भने साक्षीका रुपमा काठमाडौं महानगरपालिकाका मेयर बालेन्द्र (बालेन) शाहलाई थिए ।

काठमाडौं । निर्वाचन आयोगले मतदाताको गोपनीयता सुरक्षित गर्दै राजनीतिक दल र उम्मेदवारलाई मतदाता नामावली उपलब्ध गराउने व्यवस्था गरेको छ ।

आयोगले जन्ममिति, नागरिकता नम्बर र मोबाइल नम्बरजस्ता संवेदनशील विवरण भने कुनै हालतमा उपलब्ध नगराइने स्पष्ट पारेको छ ।

प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचन निर्देशिकाअनुसार आयोगमा दर्ता भएका राजनीतिक दलले निर्वाचन प्रयोजनका लागि देशभरको मतदाता नामावली लिन चाहेमा १० हजार रुपैयाँ शुल्क तिर्नुपर्नेछ । यस्तो विवरण दलको औपचारिक पत्रका आधारमा विद्युतीय माध्यम (हार्डड्राइभ वा पेनड्राइभ) मार्फत उपलब्ध गराइने आयोगले जनाएको छ ।

एउटा प्रदेशको मात्र मतदाता विवरण आवश्यक परेमा पाँच हजार रुपैयाँ शुल्क तोकिएको छ । तर उपलब्ध गराइने विवरणमा मतदाताको व्यक्तिगत पहिचान खुल्ने संवेदनशील सूचना समावेश गरिने छैन ।

निर्देशिकाले मतदाता नामावली हेर्ने र सार्ने क्रममा नामावली च्यात्न, बिगार्न वा केरमेट गर्न नपाइने व्यवस्था पनि गरेको छ । निर्वाचन अधिकृतले मतदाता, दलका प्रतिनिधि वा उम्मेदवारलाई आवश्यक परे नामावली हेर्न र आफ्नै खर्चमा सार्न दिनुपर्नेछ ।

फोटोसहितको मतदाता नामावली सम्बन्धित मतदाताले मात्र हेर्न पाउनेछन् भने फोटोबाहेकको नामावली सर्वसाधारणले पनि हेर्न सक्ने व्यवस्था गरिएको छ ।

यदि कुनै मतदाताले आफ्नै विवरणको प्रतिलिपि लिन चाहेमा निर्वाचन कार्यालयले १० हजार रुपैयाँ शुल्क लिएर सो मतदाताको मात्र विवरण आउने गरी नामावली उपलब्ध गराउनुपर्नेछ ।

यस्तै, आयोगमा दर्ता भएका राजनीतिक दल तथा स्वतन्त्र उम्मेदवारले जिल्लाभरको मतदाता नामावली लिन तीन हजार रुपैयाँ र कुनै एक निर्वाचन क्षेत्रको विवरण लिन पनि तीन हजार रुपैयाँ तिर्नुपर्नेछ । तर यस अवस्थामा पनि जन्ममिति, नागरिकता नम्बर र मोबाइल नम्बर दिइने छैन ।

बाँके । जिल्ला प्रशासन कार्यालय बाँकेले पहिलो पटक आमाको नामबाट वंशजको आधारमा नागरिकता प्रदान गरेको छ ।

प्रमुख जिल्ला अधिकारी दिल कुमार तामाङले नागरिकता ऐन, २०६३ को दोस्रो संशोधन तथा नियमावलीको चौथो संशोधन बमोजिम नेपालगञ्ज उपमहानगरपालिका ८ अन्सारीटोल निवासी २४ वर्षीय मोहन गोडीयालाई आज वंशजका आधारमा नागरिकता प्रदान गरेका हुन् ।

प्रमुख जिल्ला अधिकारी तामाङका अनुसार मोहन गोडीयालाई उनकी ४६ वर्षीया आमा माया कुमारी गोडीयाको नामबाट वंशजको नागरिकता प्रदान गरिएको हो ।

लामो समयसम्म नागरिकता प्राप्त गर्न नसक्दा शिक्षा, रोजगारी, खेलकुद तथा अन्य आधारभूत सेवाबाट वञ्चित हुँदै आएका मोहन गोडीयाले नागरिकता प्राप्त गरेपछि आफूलाई राज्यको वास्तविक नागरिक भएको अनुभूति भएको बताए ।

‘१७ वर्षको उमेरदेखि निरन्तर खेलकुदमा सक्रिय छु,’ उनले भने, ‘वि.सं. २०८० मा काठमाडौँमा सम्पन्न अन्तर नगरपालिका राष्ट्रिय खेलकुद तथा २०८१ मा चितवनमा भएको अन्तरप्रदेश राष्ट्रिय खेलकुद प्रतियोगितामा सहभागी भएँ, तर कागजातको अभावले धेरै अवसर गुमाउनुप¥यो।’ नागरिकता प्राप्त भएपछि जीवनको ठूलो बाधा हटेको महसुस भएको उनले बताए ।